Buurtschap Amelisweerd en Rhijnauwen

Provincie Utrecht

De provincie Utrecht is verantwoordelijk voor het natuurbeleid in de regio, waaronder het beheer van de landgoederen Amelisweerd en Rhijnauwen binnen het Natuur Netwerk Nederland. Zij coördineert ecologische verbindingen, cultuurhistorisch erfgoed en ruimtelijke ontwikkelingen op regionaal niveau. Beide landgoederen vormen samen een belangrijke schakel tussen stad en natuur. De provincie ziet toe op bescherming en versterking van dit waardevolle landschap. Amelisweerd én Rhijnauwen staan hierin centraal.

Gemeente Utrecht

De gemeente Utrecht is eigenaar van grote delen van de landgoederen Amelisweerd en Rhijnauwen. Ze is verantwoordelijk voor het ruimtelijk beleid, natuurbeheer en recreatieve voorzieningen in het gebied. Beide landgoederen vallen binnen haar grondgebied en worden betrokken bij beslissingen over verkeer, behoud en inrichting. De gemeente speelt een bepalende rol in de toekomst van het groene lint langs de Kromme Rijn. Beleidskeuzes hebben directe invloed op de kwaliteit en samenhang van Amelisweerd en Rhijnauwen.

Toekomstvisie

Meer informatie over de landgoederen 

Gemeente Bunnik

De landgoederen Amelisweerd en Rhijnauwen grenzen aan de gemeente Bunnik, waardoor er sprake is van gedeelde belangen. Zo is er afstemming nodig over recreatie, verkeer en de verbindingen met het omliggende buitengebied. Bunnik erkent het belang van het aaneengesloten landschap en de rol die het speelt voor inwoners uit de regio. Zowel Amelisweerd als Rhijnauwen zijn geliefde gebieden onder Bunnikse wandelaars en fietsers. De gemeente werkt daarom mee aan het behoud van de groene bufferzone.

Hoogheemraadachap

Het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden beheert het watersysteem in en rondom Amelisweerd en Rhijnauwen. Beide landgoederen worden doorkruist door sloten, beken en de Kromme Rijn, waarvoor een zorgvuldig waterpeil en onderhoud essentieel zijn. Het Hoogheemraadschap werkt aan schoon water, waterveiligheid en natuurlijke oevers, ook binnen deze historische landschappen. Door klimaatverandering en verdroging wordt hun rol steeds belangrijker. Waterbeheer draagt bij aan de ecologische kwaliteit van het gebied.

Stichting Utrechts Landschap

Utrechts Landschap beheert natuurgebieden in de regio en zet zich in voor het behoud van zowel Amelisweerd als Rhijnauwen. Hoewel zij geen eigenaar is van de landgoederen, werkt de stichting nauw samen met lokale partijen aan biodiversiteit, erfgoed en publieksbetrokkenheid. De samenhang tussen beide gebieden is van belang voor dieren, planten én recreanten. Utrechts Landschap ondersteunt projecten die het karakter van het historische cultuurlandschap versterken. Beide landgoederen vallen binnen hun werkgebied.

Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug

Amelisweerd en Rhijnauwen liggen net buiten de officiële grenzen van Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, maar spelen toch een belangrijke rol in het grotere natuurnetwerk. Als groene toegangspoorten tussen stad en heuvelrug dragen beide gebieden bij aan de biodiversiteit, recreatie en landschapsbeleving. Er wordt samengewerkt aan ecologische verbindingen, onder andere via het Kromme Rijngebied. De relatie tussen park en landgoederen versterkt het regionale natuurbeleid.

Utrecht Science Park

Het Utrecht Science Park bevindt zich in de directe nabijheid van Amelisweerd en Rhijnauwen. De ontwikkeling van dit wetenschapsgebied heeft invloed op mobiliteit, ruimtegebruik en recreatiedruk in beide landgoederen. Bij uitbreiding en infrastructuurplannen is er aandacht nodig voor de kwetsbare balans tussen economie en ecologie. Amelisweerd en Rhijnauwen fungeren als groene uitloopgebieden voor studenten, werknemers en bewoners. De ligging vereist zorgvuldige afstemming tussen stedelijke ontwikkeling en landschapsbehoud.

Natuur Netwerk Nederland NNN

Zowel Amelisweerd als Rhijnauwen maken deel uit van het Natuur Netwerk Nederland (NNN), een landelijk systeem van verbonden natuurgebieden. Door deze status genieten beide landgoederen juridische bescherming en zijn ze opgenomen in plannen voor ecologische samenhang. Het netwerk beoogt biodiversiteit te versterken en leefgebieden voor flora en fauna te verbinden. De combinatie van open weilanden, bos, water en cultuurhistorie maakt het gebied uniek binnen het NNN. Handhaving en naleving van deze beschermingsstatus zijn essentieel.

Kerngroep Ring Utrecht

De Kerngroep Ring Utrecht is een samenwerkingsverband van bewonersinitiatieven rond de stad Utrecht, waaronder voor Amelisweerd en Rhijnauwen. De groep zet zich in voor duurzame mobiliteitsoplossingen en tegen grootschalige infrastructuur die ten koste gaat van natuur. In het bijzonder wordt aandacht gevraagd voor de verbreding van de A27, die beide landgoederen raakt. De kerngroep speelt een rol in het zoeken naar alternatieven die landschap en leefomgeving sparen. Rhijnauwen en Amelisweerd vormen samen een belangrijk frontgebied in deze discussie.

Fort Rijnauwen

Fort Rijnauwen ligt naast Rhijnauwen en vormt een belangrijk cultuurhistorisch en ecologisch element binnen het landgoedgebied. Samen met Amelisweerd maakt het deel uit van de Nieuwe Hollandse Waterlinie, UNESCO Werelderfgoed. Het fort is grotendeels afgesloten voor publiek, maar bekend om zijn biodiversiteit en vleermuizenpopulaties. Vanuit landschappelijk perspectief versterken het fort, Rhijnauwen en Amelisweerd elkaar. Beheer en bescherming zijn gericht op behoud van zowel natuur als erfgoed.

Landhuis Oud Amelisweerd

Landhuis Oud Amelisweerd ligt in het hart van het gelijknamige landgoed, op korte afstand van Rhijnauwen. Het monumentale pand heeft een rijke geschiedenis en is van groot cultuurhistorisch belang voor de hele regio. Samen met nabijgelegen bouwwerken en lanenstructuren van Rhijnauwen vormt het een samenhangend geheel. Debat over de toekomst van het landhuis raakt daarom ook het bredere landschappelijke karakter van beide landgoederen. Cultuur en natuur gaan hier hand in hand.

Vrienden van Amelisweerd

De Vrienden van Amelisweerd zetten zich sinds de jaren zeventig in voor het behoud van zowel Amelisweerd als Rhijnauwen. Beide landgoederen worden gezien als één samenhangend landschap met bijzondere ecologische en historische waarde. De stichting organiseert acties, publiceert rapporten en voert procedures om aantasting te voorkomen. Ook het bos en de weiden van Rhijnauwen vallen binnen hun aandachtsgebied. De inzet is gericht op blijvende bescherming van het gehele groene gebied.

Landschap Ergoed Utrecht

Landschap Erfgoed Utrecht ondersteunt het behoud van cultuurhistorisch landschap en erfgoed in de provincie, waaronder de landgoederen Amelisweerd en Rhijnauwen. De organisatie werkt met vrijwilligers, gemeenten en inwoners aan herstel en beleving van landschapselementen. Beukenlanen, oude boerderijen en historische zichtlijnen zijn kenmerkend voor beide gebieden. Door deze elementen zichtbaar te houden, blijft de samenhang tussen Amelisweerd en Rhijnauwen beleefbaar voor de toekomst.

Stayokay

Stayokay Utrecht-Bunnik is gevestigd in het bosrijke deel van Rhijnauwen en ontvangt jaarlijks veel bezoekers. De ligging midden in het historische landschap van Rhijnauwen en nabij Amelisweerd vraagt om zorgvuldige afstemming tussen recreatie en natuurbehoud. Het hostel speelt een rol in publiekseducatie over natuur en duurzaamheid. De locatie maakt het een geliefde uitvalsbasis voor verkenning van beide landgoederen. Duurzaam toerisme staat hierbij centraal.

Amelisweerd niet geasfalteerd

‘Amelisweerd Niet Geasfalteerd’ is een actiegroep die zich verzet tegen de verbreding van de A27, die impact heeft op zowel Amelisweerd als Rhijnauwen. De groep voert actie voor behoud van het bos, de stilte en de biodiversiteit van beide landgoederen. Zij benadrukt het unieke karakter van het aaneengesloten landschap langs de Kromme Rijn. Door publieksacties en juridische procedures wordt geprobeerd aantasting te voorkomen. Rhijnauwen maakt integraal deel uit van hun missie.